آوای زنان افغانستان

آوای زنان افغانستان

Friday, March 6, 2026

بیانیهٔ جنبش آزادی‌بخش زنان به مناسبت هشتم مارچ، روز جهانی همبستگی زنان

هشتم مارچ، نماد مبارزهٔ تاریخی زنان برای کرامت انسانی، عدالت، برابری و حق تعیین سرنوشت است. این روز یادآور ایستادگی زنانی‌ست که در برابر تبعیض ساختاری، خشونت سازمان‌یافته

 

و حذف سیستماتیک از عرصه‌های اجتماعی ایستادند و تاریخ را تغییر دادن.

امسال، در حالی به استقبال هشتم مارچ می‌رویم که زنان کشور ما زیر سلطهٔ نظامی قرار دارند که با تکیه بر قرائتی افراطی و تبعیض‌آمیز از شریعت، ساختاری تمام‌عیار از آپارتاید جنسیتی را نهادینه کرده است. سیاست‌ها، فرامین و اصول‌نامه‌های جزایی صادرشده از سوی طالبان نه‌تنها حقوق اساسی زنان را محدود کرده، بلکه با تعیین مجازات و سازوکارهای کنترلی، حذف سیستماتیک آنان از عرصه‌های آموزشی، شغلی، سیاسی و اجتماعی را قانونمند ساخته است.


بسته‌بودن مکاتب متوسطه و لیسه به روی دختران، منع تحصیل زنان در دانشگاه‌ها، اخراج و تعلیق گستردهٔ آنان از نهادهای دولتی و غیردولتی و محروم‌سازی از فعالیت‌های اقتصادی، استقلال و امنیت معیشتی زنان را هدف قرار داده است. آموزش، حقی بنیادین و غیرقابل تعلیق است؛ محروم‌سازی از آن، آیندهٔ یک نسل را به گروگان می‌گیرد و چرخهٔ فقر و وابستگی را بازتولید می‌کند.


در کنار آن، منع مشارکت سیاسی زنان و حذف کامل آنان از ساختارهای تصمیم‌گیری، به معنای سلب حق تعیین سرنوشت از نیمی از جمعیت کشور است. زنان نه در سطوح رهبری سیاسی حضور دارند و نه در روندهای قانون‌گذاری و سیاست‌گذاری نقشی ایفا می‌کنند. این حذف عامدانه، جامعه را از ظرفیت فکری و مدیریتی نیمی از شهروندانش محروم ساخته است.


محدودیت‌های شدید بر رفت‌وآمد، پوشش اجباری، ممنوعیت حضور در بسیاری از فضاهای عمومی و فرهنگی، و تهدید به مجازات در صورت «تخطی» از قواعد تحمیلی، همگی بیانگر یک نظام حقوقی ـ جزایی مبتنی بر کنترل بدن، صدا و حضور زنان است. این وضعیت، مجموعه‌ای از محدودیت‌های پراکنده نیست؛ بلکه ساختاری منسجم از تبعیض جنسیتی است که هدف آن به حاشیه‌راندن و نامرئی‌سازی زنان در حیات اجتماعی است.


جنبش آزادی‌بخش زنان در این روز تأکید می‌کند:

- آپارتاید جنسیتی باید به‌عنوان یک نظام تبعیض ساختاری و جنایت علیه کرامت انسانی به‌رسمیت شناخته شود.

- حق آموزش، کار، مشارکت سیاسی و حضور اجتماعی زنان باید بدون قید و شرط تضمین شود.

- هیچ اصول‌نامه یا قانون جزایی نمی‌تواند مشروعیت نقض حقوق اساسی زنان را فراهم سازد.

- جامعهٔ جهانی مسئولیت اخلاقی و حقوقی دارد که در برابر نهادینه‌شدن تبعیض جنسیتی سکوت نکند و هرگونه تعامل سیاسی را مشروط به رعایت حقوق کامل زنان نماید.


ما در هشتم مارچ، همبستگی خود را با زنان شجاع کشور اعلام می‌کنیم که با وجود تهدید، سرکوب و بازداشت، صدای عدالت‌خواهی خود را خاموش نکرده‌اند. تاریخ نشان داده است که هیچ ساختار سرکوبگری پایدار نمانده و هیچ صدای آزادی‌خواهی برای همیشه خاموش نشده است.


به امید روزی که دختران سر زمین ما درهای مکاتب را نه با ترس، بلکه با امید بگشایند؛

روزی که زنان، به‌عنوان شهروندان برابر، در سیاست، جامعه و تمامی عرصه‌های حیات جمعی نقش‌آفرین باشند.

هشتم مارچ فرخنده باد!

زنده باد همبستگی زنان!

جنبش آزادی‌بخش زن

 ✍️: شیرین.ن مبارز


No comments: