بیش از دو دهه مبارزه به خاطر احقاق حقوق پایمال شده زنان افغانستان

 بسیارخوش هستم و افتخار می کنم به آن عزیزانی که همیشه از من و از کارکرد های من حمایت نموده و مانند دژ ثابت و مستحکم درکنارم بودند و در این جشن بزرگ هم، سهم خویش را با زیبایی و شایسته گی ادا نموده، همراهی ام کردند. "دمتان گرم، خوبان من"

 

تارنمای آوای زنان افغانستان را 22سال پیش در شرایطی تاسیس نمودم که زنان کشور عزیزی ما،در تحت سیطره گروهی طالبان جاهل از ابتدایی ترین حقوق محروم و به بهانه های مختلف اعدام،سنگسار ، حلق آویز و حتا در محضر عام لت و کوب می شدند. 

در باورِ این گروهی فروخته شده جایگاه زن فروتر از انسان و از نظر کرامت انسانی، زن را برابر با مرد نمی‌دانستند وهرنوع ستم را برحق زنان روا می پنداشتند

در چنین شرایطی اختناق ما زنان نیاز به سایتی داشتیم تا آوازهای خفه شده زنان را بلند و بلند تر نموده و به گوش جهانیان برسانیم.

با تاسف درآن روزگارسیاهی جهنمی،زنانِ داخل مرز درباره کمپیوتر و انترنت نه آشنایی داشتند و نه هم دسترسی.

اما در خارج کشور بودند شمار اندک بانوان مبارز و هدفمند که خود را به زودی با شرایط وفق دادند و با این ابزارجذاب،آموزنده و سودمند (کمپیوتر) آشنا و مجهز شدند و از این مسیر نبرد را با طالبان آغاز کردند.

نداشتن تجربه کافی ازکمپیوتر و فقدان مطالب در حوزه ی زنان در انترنت، کار بس دشوار و زمان گیر از یک طرف و از طرف دیگر 8 ساعت کاربیرون از منزل،پیشبرد امور زندگی شخصی، کم کاری بانوان ، هتک هایی پی در پی بالای سایت،سخنان نیش دار،پروپاگند های زهر دار در آن زمان، کارساده و بدون درد سر نبود. اما با آن همه دشواری ها و سنگ اندازی ها آوای زنان افغانستان مقاومت کرد و به عقب نگاه نکرد و دلیرانه به پیش رفت.

بنا به روایت محترم عبدالوکیل کوچی: "چراغ اندیشه های وطنپرستانه را با کار شریفانه و خستگی ناپذیر روشن نگه داشتیم."

اگر چه5 – 6 سال بعد از تاسیس آوای زنان افغانستان،سایت های برای زنان به وجود آمدند.اما فعالیت هایی هریکی پس از دیگری دوباره توقف کرد و ناپدید شدند.

اما ما به روایت بانو نادیه جان فضل: " با همین نوزاد، کم کم زندگی را تجربه کردیم. با همین کودک تلخی ها را، شرینی ها را و هر آنچه برای ما هویت می بخشد را لمس کردیم."

مبارزۀ آوای زنان افغانستان بخاطر برابری و آزادی هرگز ضعیف و بی صدا نشد و همیشه راه هایی نو برای مبارزه جستجو کرد، حتا تحت رژیم سرکوبگر طالبان در برابر هرخشونت وحشیانه و غیرانسانی، اعلامیه ها ،مقاله ها،نامه های اعتراضی ،مصاحبه ها آماده و نشر نمود.نامه های خود را نه تنها از مسیرآوای زنان افغانستان،بلکه به سازمان های مختلف بین المللی "مانند امنستی انترنشنل، کمیسیون مقام زن ملل متحد و کاخ سفید" و سایت های انترنتی نیز ارسال کرد.

آوای زنان درآن زمان به یک پایگاه نیرومند خبری و نبردی علیه طالبان مبدل گشت و فعالانه بخاطرحقوق زن شب و روز تلاش کرد.درهر رسانه ای بین المللی که خشونت طالبان علیه زنان انتشارمی یافت. ما اخبار و گزارش را به زود ترین فرصت به زبان پارسی ترجمه و به صفحه آوای زنان نشرمی کردیم.

خوشبختانه دوره جهالت و بربریت سرنگون شد و رسانه های کشور ازچنگ هیولای طالبانی تا حدی نجات یافتند و در طی دو دهه پسین توانسته اند،با ارسال پیام ها به صورت نوشتاریِ ،شنیداری و تصویری حضورمعنادار زنان را درجامعه تاکید کنند و زنان شهر ها را آهسته آهسته از حاشیه به متن بیاورند.

یکی از رسانه هایی که پیش از پیش در این بخش به اصطلاح آستین بالا زده بود.آوای زنان افغانستان بود که از زمان تاسیس خود مستقل،رضاکارانه و خود کفا توسط شیرین نظیری تاسیس شد و با هیچ انجو و منابع خارجی و داخلی وابسته نبود و نیست.

پس از سرنگونی طالبان وظایف و مکلفیت هایی آوای زنان افغانستان نیز فزونی گرفت و مسوولیت هایش در برابر زنان رنجدیده وطن بیشترشد. درگام نخست در بخش روشنگری زنان، این اهداف را در تحت پوشش خود قرار داد:

 - بلند کردن آواز زنان محروم جامعه به ویژه زنان تحت ستم روستایی

 - مبارزه با بی سوادی درمیان هموطنان عزیز (به ویژه درمیان زنان)

 - مبارزه با جهل و عقب ماندگی های قرون و سطایی و سنت ها فرسوده ی قبیلوی

 - بلند بردن سطح آگاهی زنان در زمینه آسیب های اجتماعی وشناسایی و دریافت راه حل آنها

 - مبارزه با خشونت علیه زنان و دریافت راه های حذف و کمرنگ کردن آن

 - آگاهی دهی به موقع از رویداد های خبری و خشونت بارعلیه زنان و بازتاب دست آوردها،پیشرفت ها و توانایی های زنان

 - بلند بردن سطح آگاهی زنان و مشارکت شان در بخش های سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی.

 - فراهم شدن بستر بیان و بازتاب اندیشه های زنان در راستای آزادی بیان، برابری جنسیتی،عدالت اجتماعی،حقوق زنان و....

آوای زنان افغانستان برای انجام وظایف فوق نیاز به صفحه های بیشتردر شبکه هایی اجتماعی داشت.بنا به همین دلیل درکنارآوای زنان افغانستان در انترنت،پنج صفحه دیگر را در شبکه های اجتماعی بازنمود.

از مسیر این صفحه ها تازه ترین خبر ها و گزارش های ملی و بین المللی با تازه ترین مقاله ها و دستاورد های زنان،خشونت دربرابرزنان،ظرفیت سازی زنان،مشارکت سیاسی و اجتماعی زنان و... را به دست نشر سپرد و از همین مسیر گفت و شنید هایی را با سد ها زن و مرد، سرشناس کشور انجام داد. این گفت و شنید ها ازمسیرشبکه های اجتماعی،مجله های زنان ،سایت های انترنتی نشرشد و طرف توجه ی هموطنان به ویژه زنان قرارگرفت.

به هرحال همه مقصود دراتخاذ چنین رویه ها این بود که بتوانیم اقشار وسیع زنان را مورد خطاب خود قراربدهیم و ریشه های بردگی و وابسته گی آنان را برای شان روشن بسازیم.زنانی که بیش ازهمه با درد و ستمِ که برآنان روا داشته می شود آشنایی دارند. بشرطی که مساله به روش درستی برای آنان مطرح و تفهیم شود.

در سال های نخست تاسیس فیسبوک،شمار زنان کاربر بسیار ناچیزبود.تعداد کمی از زنان افغانستان، مقیم اروپا و امریکا درفیسبوک اشتراک داشتند. اما آنان نیز از گذاشتن عکس شان در پروفایل هراس داشتند.پس از گفت و شنید ها، بازنان ونشر عکس هایی شان در شبکه های اجتماعی، ما همه روزه شاهد ده ها پروفایل زنان بودیم که پروفایل های خود را با عکس های خود شان تزیین کردند.افزود با معرفی و کشانیدن شمار زیادی زنان از مسیر گفت و شنید ها به شبکه هایی اجتماعی، همه روزه به شکل انفرادی با عده از زنان صحبت می کنیم و این حق را برای شان توضیح می دهیم.استند بانوان که تحصیلات عالی تا سویه ماستر و داکتر دارند و همسران شان بنا به گفته ی "شفیع عیار"عکس هایی عروسی خود را به پروفایل هایی شان نشر کرده اند.اما به زنان خود چنین حق را نمی دهند. "جای افسوس است"

آوای زنان افغانستان پس از زنان موفق و سرشناس،پای سخنان فعالان حقوق زن نشست وسخنان شان را درباره مشارکت زنان در چنبره سیاست " یک گام به پیش ودوگام به عقب"؛ وضعیت خبرنگاران زن در افغانستان، وضعیت حقوقی زنان افغانستان دردهه پسین، مشکل دختران جوان درخانه مادر و پدرها، ناهنجاری ها عامل خود کشی ها وحتا فرار ازخانه ها ،چه گروه ها وابزارهایی می‌توانند درجهت احقاق حقوق انسانی زنان بیشتر موثرباشند، عوامل اجتماعی مانند بیکاری، فقرواعتیاد چه تاثیری برحقوق زنان خواهد گذاشت، جنبش‌های زنان کشورهای مختلف چه تاثیری بریکدیگر می‌گذارند، رسانه‌های افغانستان درمشارکت اجتماعی زنان چه نقش دارند ،درحال حاضر مهم ترین مشکل پیشروی زنان چه است، سهم زنان درمشارکت سیاسی – اجتماعی چگونه بوده است، عامل فرهنگی و دینی چه گونه مانع مشارکت زنان افغانستان در بخش های مختلف شده است،چگونه می توانیم به برابری جنسیتی برسیم و هزاران سخن و پرسش های دیگررا جهت روشن شدن ریشه های بدبختی زنان درافغانستان مطرح کرد.

طوریکه ملاحظه شد زنان تحصیلکرده و شهر نشین از این گفت و شنید ها بهره زیاد بردند . اکنون ماهریک مسوولیت داریم که این دانش و روشنگری را به زنان روستایی انتقال بدهیم.

کار دیگری که ما توانستیم از مسیر این کانون فرهنگی ، آموزشی و روشنگری انجام دهیم،راه اندازی کمپین ها و هشتگ ها (تغییراتی به سود حقوق زنان) بود. بخشی آن را نمونه وار خدمت تان یاد می کنم.

کمپین هر باسواد، 3 بی سواد را سواد بیاموزاند. (در دوره کرزی)

کمپین خشونت علیه زنان تحت عنوان "به خشونت علیه زنان و تجاوز برکودکان نه بگویید"(در دوره کرزی)

کمپین رهایی زنان زندانی " رهایی زنان قربانی خشونت"به مناسبت هشتم مارچ در دوره حامدکرزی.

کمپین رهایی زنان زندانی " با شیوع کرونا ،آزادی اولیت به زن ها"در دوره ریاست جمهوری اشرف غنی

کمپین پیگرد قانونی و مجازات عاملان به تجاوز به زنان در نزدیکی پغمان (در دوره کرزی)

کمپاین عدالت خواهی برای فرخنده "عاملان کشتن و سوزاندن فرخنده محاکمه شوند" (در دوره غنی)

در آخرین موارد،کمپاین و هشتگ "دختران مال مردم نیستند" (در دوره غنی)

به روایت جناب "شمس سینا" این یک لشکر روشنایی و روشنگری توانسته در راستای همکاری با دانش جویان درنوشتن مونوگراف ها و دیپلوم ها، ریفرینس ها برای نویسندگان زن و سد ها مواد و معلومات را برای رادیو های محلی زنان و ماهنامه های زنان در داخل کشور همکاری نماید.اگر همه ی فعالیت های آوای زنان افغانستان را بنویسم.حرف از گزارش به کتاب می انجامد. زیرا 22 سال یک عمر است.

حال, چند سخن با دوستان ورجاوندم:

همه ی همکاران قلمی و خواننده گان آوای زنان افغانستان در این مدت به قدر توان این کانون را مدد رسانیدند. تا بخش های کاری خود را ارتقا دهیم، نیازهای زنان را بدانیم و بتوانیم با هم، کارهایی ثمر بخشی را انجام بدهیم.

در نتیجه ی آن شمارِ همکاران قلمی و به خصوص خوانندگان و بازدید کننده گان تارنما آوای زنان افغانستان در داخل و خارج از کشور به مراتب افزایش یافت که این مساله باعث بلند رفتن اعتبار و شهرتش درسراسر جهان و به خصوص در کشورمحبوب مان افغانستان و به بزرگترین خانه زنان و مردان افغانستان مبدل شد.

برپایه داده های آماری شرکت انترنتی که آوای زنان افغانستان از آن مسیر فعالیت می نماید و تا حال درسراسر جهان باز شده ، و از داشته های آن بهره برده اند. این خود نشاندهنده پرآوازه گی و جایگاه بلند « تارنمای آوای زنان افغانستان» درمیان رسانه های مجازی کشور و اعتبار اجتماعی - سیاسی و مسلکی آن می باشد.

عزیزان خوبم! از اینکه با ما همراه استید سپاسگزاریم و امیدواریم تلاش های ما توانسته باشد به شما کمک کند تا بیشتر به وضعیت و رویداد های ملی و بین المللی در رابطه به زنان آشنا شویم و از گام های مثمرآنها فیض ببریم.

در طی این مدت در دنیای مجازی با شما گفتگو کردیم، یکدیگر را محک زدیم، ارزیابی کردیم و در نهایت باور کردیم و حال می دانیم که این پنجره به کوچه تنهایی گشوده نشده است.

ما آمدیم تا با شما باشیم آمدیم تا ندایمان را شنونده باشید، آمدیم که بمانیم و در خاطره ها اثرگذار و ماندگار شویم. در این مدت هزاران پنجره را به دل های آفتابی و پاک شما گشودیم، شمایی که در محیط مجازی خواننده و همکار عزیزی ما استید.ولی برای ما یار و یاور.

شما، ما را در جستجوی آرمان های مشترک مان تنها نگذاشتید و اگر نبودید، ما درنیمه راه باز می ماندیم. هر روز به امید حضور مجازی شما، پنجره مان را می آراستیم تا پا به پای پرشتاب شما گام برداشته باشیم و روان جستجوگر شما را پاسخ گفته باشیم. شما با صمیمیت برخاسته از یکرنگی و مهربانی تان ما را یاری دادید، همراه مان بودید و کاستی ها را صبورانه تاب آوردید. از شما بسیار آموختیم و رایحه روان بخش شور و نشاط تان را با هر نفس فرو دادیم و بر صورت خستگی ها و بیم ها به پشتوانه زیبای شما خنده زدیم.

بیست دو سال از آغاز راه می گذرد. ولی ما هنوز به مقصد نرسیده ایم.

رفتن وظیفه ما است و رسیدن پایان مان. در این راه بی انتها، شما با ما باشید، راه بنمایید و یاری کنید.

در این میان به مقدار قابل توجه روان جستجوگر، دیدگان روشن،رای و اندیشه جوان، نگاه منتقد و پرسشگر و تمام خوبی هایی که دختران جوان را با آن سرشته اند نیازمندیم درپایان می خواهم تا سپاسمندی وامتنان خود را ازهمه همکاران و قلم بدستانی که درهمین 22 سال (یک عمر)، من و تارنمای خود شان راحمایت وجانبداری نموده اند ابراز نمایم.

درپایان یک باردیگر بیست و دومین سالگرد تارنمای آوای زنان افغانستان را به دوستان عزیز،نویسندگان ،شاعران ،همکاران و خوانندگان گرانقدر شادباش و تهنیت گفته،سلامتی و پیروزی برای هریک تان آرزو می کنم.

با عرض حرمت

شیرین نظیری