زنان نیمی ازپیکر این جامعه را تشکیل میدهند وبه عنوان بخشی ازاین جامعه حق دارند که درترسیم سرنوشت سیاسی این کشورسهم فعال داشته باشند.انتخابات یکی ازمهمترین عرصههایی است که
میتواند سهم و نقش زنان را درترسیم
سرنوشت سیاسی کشور بهبود ببخشد.
راه یافتن یک زن به پارلمان و آنهم در کشوری به نام افغانستان از
هر نگاه خیلی دشوار است و نگرانیهایی را در پی دارد. یک زن اگر میخواهد صدایی
برای همجنسانش باشد، باید از هفت خوان رستم بگذرد. به رغم این مشکلات، نیاز است
که زنان در پارلمان از جنس خودشان نماینده داشته باشند، تا معضلاتی که با آن روبهرو
اند، اندکی رفع شود. در این نوشته به چهار مشکل عمدهای که زنان در افغانستان با
آن مواجهاند، اشاره میکنم و بعد به ضرورت وجود نمایندهگان زن در پارلمان برای
کاهش این مشکلات میپردازم.
مشکل اول زنان، رسوم و عنعنات بد سنتی در جامعهی افغانستان
است، که سبب شده تا بسیاری از دختران از حق تعلیم و تحصیل محروم بمانند و به آنها
اجازهی کار در بیرون از خانه که اصلاً داده نمیشود، پس نیاز است که این رسمهای
بد را شکست.
مشکل دوم، ناامنی است. البته این تنها ناامنیهای ناشی از جنگ نیست
که نگرانکننده است، بلکه ناامنیهای روانیای که مردان سبب به وجود آمدن آن برای
زنان در جامعه شدهاند نیز مشکل جدی است. زنان و دختران در بیرون از خانه از امنیت
فردی و روانی برخوردار نیستند، آنها در محیط کاری و درسیشان گاه مورد آزار و
اذیت قرار میگیرند.
مشکل سوم، تعصبات جنس مخالف است، از نظر مردان زنان فقط برای
استفاده جنسی آنها به دنیا آمدهاند، یا هم برای بزرگ کردن فرزندان و انجام
کارهای خانه. اما از لحاظ قانون، زن و مرد حق مساوی دارند.
مشکل چهارم که سبب شده بانوان دلبستهگی کمی به کار کردن داشته
باشند، نبود زمینههای شغلی درست برای زنان در ادارات دولتی و یا غیر دولتی است.
امروز تا زمانی که یک واسطهی قوی وجود نداشته باشد، خبری از دریافت کار نخواهد
بود.
در مناطق دور افتاده زنان دسترسی بسیار اندکی به خدمات
بهداشتی دارند و آمار مرگومیر مادران در هنگام زایمان واقعاً تکاندهنده است، در
پهلوی مشکل مرگومیر مادران، نارساییهای دیگر هم در زمینهی بهداشت و صحت زنان در
این مناطق هست و نیاز به توجه جدی دارد.
البته اینها فقط نمونههایی از این مشکلات هستند و این مشکلات
زمانی حل میشوند که یک صدای رسا از میان زنان برای زنان در پارلمان افغانستان
بلند شود و این، کاری خیلی دشواری است و ما نیازمند داشتن نمایندهگانی هستیم که
بتوانند به همهی این نارساییها رسیدهگی کنند و صدایی باشند برای گلوهای خفه شدهی
زنان.
در جامعهی سنتی افغانستان که بیشتر مردم آن بیسواد اند، بودن یک
زن در عرصههای سیاسی و به دست گرفتن امور، حساسیتهای مردان متعصب را بر میانگیزد
و نیاز است تا حکومت و پارلمان بیشتر از پیش از زنان حمایت کنند. انتخابات
افغانستان را میتوان انتخابات کاملاً مردانه خواند، چون زنانی که در مناطق
دورافتاده زندهگی میکنند از حق و حقوقی که قانون برای آنها در نظر گرفته چیزی
نمیدانند، هر شخص حق دارد تا به کاندیدای مورد علاقهاش رأی بدهد اما بسیاری از
مردان زنان و دخترانشان را مجبور میسازند تا به شخص مورد نظر مردان خانواده رأی
بدهند. این مشکل بنا بر کمتوجهی دولت به زنان به وجود آمده. حکومت موظف است تا
زنان را از طریق ملاها در منابر مساجد، از حقی که قانون برای آنها در نظر گرفته،
با خبر سازد و یا هم برنامهای همچون کمپاینهای خانهبهخانه بسازند و زنان را از
حقوقشان در انتخابات با خبر سازند و حرف اساسی در این مورد این است که نهادهای
مدافع حقوق زنان و روشنگری در جامعه در خصوص طرح مشکلات زنان و به حاشیه کشاندن
نقش زنان در مسایل اجتماعی و به خصوص انتخابات، حساس باشند. لازم است برنامههای
آگاهیدهی را برای زنان داشته باشند تا از طرفی زنان اهمیت سهمگیریشان را در روند
انتخابات خوب تشخیص دهند و از جانب دیگر، ناهنجاریهایی را که باعث میشود از رأی
زنان سوء استفاده شود، معرفی کرده و با ارگانهای مسوول انتخابات مطرح سازند که
راهحلی پیدا شود و نگذارند از رأی زنان از طرف مردان بهرهبرداری نادرست صورت
گیرد.
انتخابات برای زنان افغانستان فرصت گرانبهایی است که میبایستی
زنان فعال کشور برای خواستهای سیاسی و تغییر وضعیت عمومی زنان و اشتراکشان در
تصمیمگیریهای کلان سیاسی، بهره ببرند. حضور زنان در عرصههای گوناگون اجتماعی،
سیاسی و فرهنگی از جمله مسایل بحثبرانگیز در مسایل اجتماعی کشورها است، بدون شک
حضور و مشارکت سیاسی- اجتماعی زنان در کشورهای عقب مانده و در حال توسعه و بسیج
آنها در قالب مشارکت مؤثر و سازمانیافته در فرآیند توسعه جایگاه ویژهای دارد.
در تاریخ افغانستان زنان همواره با حقکشیها و مظالم فراوان روبهرو بودهاند. آنها
در دورههای مختلف تاریخی از دستیابی به بسیاری از فرصتها و امکانات بنا بر خواست
مردان محروم بودهاند و این روال هنوز هم در میان قشر بیسواد و مناطق دور افتادهی
افغانستان ادامه دارد.
قرار آخرین نظرسنجی افغانستان دومین بدترین کشور برای زنان شناخته
شده است. همچنان در متن گزارش از این نظرسنجی آمده بود: «۱۷ سال پس از شکست حکومت
طالبان، زنان در افغانستان با مشکلات هولناکی روبهرو هستند. زنان افغان از سه
ناحیه در معرض خطر قرار دارند: خشونتهای غیرجنسی، دسترسی نداشتن به خدمات بهداشتی
و دسترسی نداشتن به منابع اقتصادی.»
اما با وجود همهی این مشکلات فراروی زنان، این بار با اشتراک چشمگیر
زنان به عنوان کاندیداها و شمار بانوان نامنویسی کرده برای رأیدهی، امیدهای
بسیاری بر این است که با راه یافتن بیشتر زنان به کرسیهای پارلمان، وضعیت وخیم و
ناهنجاریهای فراروی زنان بهبود یابد و زنان بتوانند در تعیین نقش سیاسیشان سهم
فعال و ارزندهیشان را داشته باشند. در فهرست کاندیداهای انتخابات حضور پررنگ
زنان فعال و اثرگذار دلگرمکننده و امیدبخش است، به امید اینکه آنها بتوانند
سهم خودشان را در برابر زنان مظلوم ادا و به مشکلاتشان رسیدهگی کنند.
هانیه ملک، دانشآموز صنف دوازدهم
هشت صبح
No comments:
Post a Comment